Ticaret Bakanı Bolat Steel Networking Summits 2026’da Konuştu

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin geniş üretim kapasitesi ve güçlü dış ticaret ağı ile hem ihracat hem de ithalat yaparak dünyanın önde gelen çelik üreticileri ve ticaret merkezleri arasında yer aldığını belirtti. Bolat, Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB) desteğiyle düzenlenen Steel Networking Summits 2026’da yaptığı konuşmada, çelik imalatının sanayi, ekonomi ve savunma için ana girdi sektörlerinden biri olduğunu vurguladı.

Çelik Sanayisinin Önemi ve Türkiye’nin Konumu

Bakan Bolat, bir ülkenin ayakta kalabilmesi için güçlü çelik sanayisinin şart olduğunu ifade ederek, altyapı, ulaşım, enerji, makine imalatı ve savunma sanayisinin temelinde çelik sektörünün bulunduğunu dile getirdi. Dünyanın büyük ekonomilerinin metal, çelik ve mühendislik sektörlerini geliştirerek öncü konuma geldiğine dikkat çekti.

2025 yılında 38,1 milyon ton ham çelik üretimiyle Türkiye, dünyada yedinci, Avrupa’da birinci sırada yer aldı. Çelik sektöründeki bu güçlü konum, inşaat, otomotiv, makine, enerji, ulaştırma, gemi inşa ve savunma sanayileri için lokomotif görevi görüyor. Türkiye, 2025 itibarıyla 615 milyar dolarlık küresel çelik ticaretinde 17,1 milyar dolarlık ihracat ve 200’den fazla ülkeye ulaşan ağıyla dünyanın 10’uncu çelik ihracatçısı konumunda bulunuyor. Çelik ihracatının yüzde 42,3’lük bölümünün Avrupa Birliği’ne yapılması, sektörün uluslararası rekabet gücünün bir kanıtı olarak gösterildi.

Yeşil Dönüşüm ve Ticaret Engelleri

Bakan Bolat, Türk çelik sektörünün üretim kapasitesinin yüzde 78’inin hurda bazlı elektrik ark ocağı teknolojisine dayandığını ve bu kapsamda 27,5 milyon ton ham çelik üretirken 18,8 milyon ton çelik hurdası ithal ettiğini belirtti. Bu durumun Türkiye’yi dünyada hurda çelik ithal eden önemli bir ülke konumuna getirdiğini söyledi.

ABD ve Avrupa Birliği’nin çelik sektörüne yönelik kararlarının ticareti olumsuz etkilediğini belirten Bolat, bu tedbirlerin ihracatçıları, yatırımcıları ve tüketicileri etkilediğini ifade etti. Uluslararası ticaret kurallarıyla bağdaşmayan ve yeterli istişareler yapılmadan hayata geçirilen tek taraflı kısıtlamaların kalıcı çözüm sunmadığını ve yeşil dönüşüm hedeflerine zarar verdiğini dile getirdi.

Avrupa Birliği’nin 1 Temmuz 2026’dan itibaren çelik kotalarını yüzde 50 daraltması ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) gibi uygulamalar, çelik sektörünü doğrudan etkiliyor. 2026’nın ocak-eylül döneminde SKDM kapsamındaki çelik ürünlerinde Türkiye’nin AB’ye ihracatında yüzde 1,7 azalma yaşanırken, AB dışı ülkelere ihracat yüzde 10 arttı. Demir-çelik sektöründe AB’ye ihracatta genel bir yüzde 6,7’lik düşüş gözlendi. Bakan Bolat, önceliklerinin yeşil dönüşümü desteklerken, ihracatçıların orantısız maliyetler ve ek ticaret engelleriyle karşılaşmamasını sağlamak olduğunu belirtti.

Türkiye-AB Ticareti ve Ekonomik Büyüme

Bakan Bolat, Türkiye ve Avrupa Birliği sanayilerinin arz-tedarik zincirlerinin kararlarla kırılamayacak kadar sağlam olduğunu vurguladı. Yıllık Türkiye-AB ticaret hacminin 233 milyar dolar olduğunu ve son 5 yılda bu ticaretin 1 trilyon doların üzerinde gerçekleştiğini kaydetti. Bu hacmin dengeli, karşılıklı menfaatleri gözeten başarılı bir ticaret olduğunu ifade etti.

Türkiye ekonomisinin son 24 yılda yıllık ortalama yüzde 5,35 reel büyüme kaydettiğini ve son 6 yıldır büyüme oranının yüzde 5’in üzerinde olduğunu belirten Bolat, 2009 yılı haricinde son 16 yılda pozitif büyüme gösterildiğini söyledi. Milli gelir 24 yılda 238 milyar dolardan 1,7 trilyon dolara ulaştı ve bu yıl sonu itibarıyla 1,8 trilyon dolar civarında olması bekleniyor. Kişi başına düşen milli gelirin ise bu yıl sonunda 20 bin doları aşacağı öngörülüyor.

Bolat, 2002’de 36 milyar dolar olan mal ihracatının 2025’te 273,2 milyar dolara yükseldiğini ve eylül ayı itibarıyla yıllıklandırılmış mal ihracatının 283,7 milyar dolara ulaştığını aktardı. Türkiye’nin 380 milyar dolarlık ithalat ile de önemli bir dış ticaret hacmine sahip olduğunu, bunun içinde çelik, petrol, doğal gaz, kömür ve sanayi ürünlerinin yer aldığını belirtti. Hizmet ihracatının da eklenmesiyle toplam dış ticaretin 860 milyar dolara ulaştığı ve milli gelirin yüzde 50’sinden fazlasını oluşturduğu bilgisini paylaştı.